Bitki Koruma Bülteni, Cilt 48, Sayı 3 (2008)

Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde mercimekte toprak kökenli fungal hastalık etmenlerine karşı bazı mercimek çeşitlerinin reaksiyonlarının belirlenmesi üzerinde çalışmalar

M. H. AYDIN, M. KOÇ

Özet


Güneydoğu Anadolu Bölgesinde kuru tarımın yapıldığı alanlarda mercimek bitkisi ekonomik getirisi yüksek olan ana ürünlerden biridir. Bu alanlarda mercimek üretimini ve kalitesini sınırlandıran önemli faktörlerden biri de toprak kökenli fungal hastalıklardır. Bu çalışma, mercimekte önemli bir sorun olan toprak kökenli hastalık etmenlerine karşı önemli bazı mercimek çeşitlerinin reaksiyonlarını belirlemek amacıyla yapılmıştır. Çalışma kontrollü koşullarda Diyarbakır Zirai Mücadele Araştırma Enstitüsü serasında ve doğa koşullarında ise Mardin ili Kızıltepe ilçesinde çiftçi tarlasında 2002-2004 yılları arasında yürütülmüştür.
Serada kontrollü koşullarda Fusarium oxysporum’un iki izolatına (A-3-2, A-3-4), doğal şartlarda ise farklı hastalık etmenlerince (F.  oxysporum, F. solani, Phoma medicaginis var. pinodella, Alternaria spp., Fusarium spp.) bulaşık topraklara ekimi yapılan altı farklı mercimek çeşidinin reaksiyonu belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre test edilen çeşitlerin hastalık etmenlerine karşı reaksiyonları farklı bulunmuştur. Kontrollü koşullarda denenen çeşitlerin hastalığa yakalanma oranları % 15.0  ile % 69.3  arasında, doğa koşullarında denenen çeşitlerin hastalığa yakalanma oranları ise % 10.3  ile % 47.6  arasında  değişiklik göstermiştir. Mercimek çeşitleri arasında cv. Çağıl (F 95-30L), cv. Şakar (BM-76) ve cv. Fırat-87 çeşitleri  dayanıklı ya da orta derecede dayanıklı görülmüştür. Diğer çeşitler  cv. Yerli Kırmızı, cv. Seyran-96,  cv. Siyah çeşit ise hassas veya çok hassas bulunmuşlardır.

Tam Metin: PDF